Blogs

Vakgenoten: stel je op als ambassadeur van je richtlijnen

2017

Stel, mijn huisarts vertelt mij dat ik een unieke patiënt ben met unieke kenmerken. Daarom doet hij niet wat gebruikelijk is in deze situatie, maar gewoon wat hem het beste lijkt, zonder kennis over het te verwachten resultaat. Ik zou me ernstig zorgen maken als mijn huisarts zo zou handelen. Toch is dit wat er gebeurt in de jeugdhulp.

Professionals kunnen zich veel sterker opstellen als ambassadeurs van hun eigen vakinhoudelijke richtlijnen. Als ik op een feestje vertel dat ik werk aan de invoering van richtlijnen, bijvoorbeeld over ernstige gedragsproblemen of uithuisplaatsing van kinderen, krijg ik altijd dezelfde reactie. “Oh, zijn daar dan nog geen richtlijnen voor?” Ook in gesprekken met functionarissen uit gemeenten, onderwijs en gezondheidszorg merk ik dat anderen het vanzelfsprekend vinden dat je als beroepsgroep met elkaar deelt en vastlegt wat werkt. Zéker in ingewikkelde situaties waarin ouders met hun handen in het haar zitten, of waarin je (mee)beslist over de veiligheid van kinderen.

Bewezen effectieve aanpak

Waarom haalt de beroepsgroep niet opgelucht adem dat de schat aan kennis nu overzichtelijk wordt samengevat in richtlijnen?

Onder vakgenoten moet ik vaak veel tekst en uitleg geven over het werken met richtlijnen en beroepsstandaarden. Dat verwondert me steeds weer. Waarom haalt de beroepsgroep niet opgelucht adem dat de schat aan kennis uit rapporten, hoofden en harten nu overzichtelijk wordt samengevat in richtlijnen? Een van de bezwaren van professionals is dat de aanbevelingen in een richtlijn niet geldend zouden zijn voor hun cliënten, omdat elke cliënt uniek is. Maar ik vind het een geruststellende gedachte dat mijn huisarts af en toe op zijn beeldscherm spiekt om te kijken wat de gebruikelijke en bewezen effectieve aanpak is voor mijn klacht. Waarna hij mij vertelt wat de verschillende opties zijn en met mij overlegt welke keuze we gaan maken.

Herkenning

Een ander bezwaar dat ik vaak hoor, is dat het niet meevalt om met de richtlijnen aan de slag te gaan. Richtlijnen omvatten veel en diverse aanbevelingen. Het vraagt van professionals om kennis te nemen van de inhoud en om deze ‘tegen het licht te houden’ van de eigen werkwijze. Maar ik ben ervan overtuigd dat het vooral herkenning oproept. Als professional kan je constateren dat je grotendeels werkt volgens de laatste stand van kennis en kunde op je vakgebied. De richtlijnen zijn immers gebaseerd op een combinatie van wetenschappelijke kennis, praktijkervaring en voorkeuren van cliënten.

Body of knowledge

Wat is er mis met een gezamenlijke ‘body of knowledge’ om vanuit te werken, om trots op te zijn èn om gefundeerd van af te wijken als je daar samen met je cliënt voor kiest? Je bent dit ten eerste aan jezelf verplicht. Zodat je scherp blijft op je eigen handelen en jezelf blijft ontwikkelen. Je bent het aan je werkgever verplicht. Als professional moet je kunnen aangeven wat je nodig hebt om de juiste hulp te kunnen bieden. En je bent het ten slotte aan je cliënten verplicht. Zij verdienen de best beschikbare zorg en hebben recht op tekst en uitleg, wanneer je samen verschillende opties bespreekt en uiteindelijk een keuze maakt.

De richtlijnen zijn van jou. Wat heb jij nodig om dat zo te voelen en om ambassadeur te worden van de richtlijnen van je eigen beroepsgroep?

Over de auteur

Karlijn Stals

Karlijn is orthopedagoog en gepromoveerd op onderzoek naar implementatie van interventies in de jeugdzorg. Als senior adviseur/onderzoeker bij het Nederlands Jeugdinstituut maakt zij zich sterk voor het thema Vakmanschap. Zij leidt o.a. projecten rondom professionalisering, richtlijnen, na- & bijscholing, tools voor professionals en beroepscompetenties.

Wat fijn dat je jouw bijdrage wilt geven! Om dat te doen dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Functie(s): Adviseur
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: Centrum voor jeugd en gezin, Gemeentelijke overheid, Rijksoverheid, Jeugdbescherming, Jeugdgezondheidszorg, Jeugd-ggz, Jeugdmaatschappelijk werk, Jeugdwelzijnswerk, Jeugdzorg, Justitie, Kinderopvang, Onderwijs, Onderzoek en advies
Functie(s): Adviseur
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Directeur Transformatie
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Directeur
Organisatie: Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: William Schrikker Groep
Sector / werkveld: (onbekend)
HomeUpdatesWerkgroepenDeelnemersOver dit platformPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord