Blogs

Reflecteren à la minute met een 'zodat-je'

2129

Reflecteren op microniveau, op elk moment van de dag, bij elke interventie, klein en groot. Als professional kun je je ondersteuning aan ouders en kinderen verbeteren door reflectie op wat je doet. Een simpel 'zodat-je' is in de dagelijkse praktijk een manier om te reflecteren 'à la minute'. Het is een eenvoudig toepasbare en doeltreffende methode.

Een pedagogisch medewerkster van een voorschool vertelde me onlangs hoe zij weet dat ze de juiste dingen doet. Haar aanpak is een inspiratie - niet alleen voor andere voorschoolleidster, maar ook voor hulpverleners die dagelijks werken met ouders en kinderen.

De voorschoolleidster vertelde hoe 'zodat-jes' haar helpen bij te dragen aan wat de kinderen op de voorschool en hun ouders nodig hebben. 'Als ik met de kinderen of de ouders aan de slag ga, heb ik zodat-je's in mijn hoofd: ik ga dit doen zodat het kind... En dan dat zodat... Ik begeleid bijvoorbeeld een meisje dat nog nauwelijks praat met andere kinderen. Ik besluit naast haar te gaan zitten, zodat ze zich vertrouwd voelt, zodat ze antwoord durft te geven op vragen van het buurkindje, zodat ze zelf het initiatief gaat nemen om te praten met andere kinderen.'

Doelgericht werken

Door die zodat'jes kan de leidster doelgericht werken. 'Tegelijkertijd kan ik zien of wat ik doe ook bijdraagt aan wat ik voor ogen hebReflecteren klinkt alsof het veel werk is, of moeilijk, maar dat hoeft het niet te zijn. Zodra ik merk dat het niet het gewenste effect oplevert, het zodat-je, stop ik en bekijk ik wat er nodig is. Ik maak dus elke keer op microniveau een cyclus Plan-Do-Check-Act. Ik grijp de kansen aan die zich voordoen en ik stop, probeer wat anders of ga weg als ik geen toegevoegde waarde bied. Dan bekijk ik wat ik in de volgende situatie opnieuw of juist anders ga doen.'

Ruimte in de dagelijkse praktijk

Bij reflecteren denk je misschien niet zo snel aan de uitdrukking 'à la minute'. Reflecteren staat voor jezelf ontwikkelen; daar is tijd en ruimte voor nodig. Toch kwam dat begrip bij me op toen ik sprak met deze pedagogisch medewerkster. Reflecteren klinkt alsof het veel werk is, of moeilijk, maar dat hoeft het niet te zijn. Het is mogelijk om je bij alles wat je zegt en doet af te vragen waarvoor je het doet. 'Welk doel heb ik voor ogen en draagt wat ik doe of zeg daaraan bij?' Probeer het maar eens uit. Het zal je ruimte geven om in de dagelijkse praktijk doelgericht te handelen, en om je handelen direct bij te stellen, zodat je doet wat nodig is.

Of, zoals deze voorschoolleidster zei: 'Elke kans die voorbij komt, pak ik. En situaties waar ik niet bij nodig ben of waarbij ik geen toegevoegde waarde ben, kan ik ook goed laten zoals ze zijn.'

Meer leren over reflecteren? Kom op 30 januari naar de conferentie Leren in de wijk.

Over de auteur

José Vianen

José zet zich in voor de professionalisering van de jeugdhulp. Ze ziet het als een uitdaging om het vakmanschap van professionals te versterken zodat zij met kennis van zaken, competent en besluitvaardig kunnen werken in een omgeving die voortdurend verandert. José heeft interesse voor veranderings- en kwaliteitsvraagstukken en is actief voor uiteenlopende projecten rond professionalisering.

Wat fijn dat je jouw bijdrage wilt geven! Om dat te doen dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.

Met dank aan Kim Breel, de zeer kundige pedagogisch medewerkster van Voorschool Het Hennennest in de Bijlmer.

Mooi stukje... Inderdaad, een reflectie in de natuurkundige zin is juist iets á la minute (weerspiegeling). Waarschijnlijk krijgen we als professionals in onze sociale opleidingen een minder natuurlijk beeld van reflecteren mee en wordt het ineens hogere wiskunde, haha... Goed om ook stil te staan voor de door jouw beschreven 'zodatjes'.

Functie(s): Adviseur
Organisatie: Zelfstandige; Advies Verandering Projectleiding in het sociaal domein
Sector / werkveld: Onderzoek en advies
Functie(s): Adviseur Gezin, School & Samenleving
Organisatie: Ontwikkelburo Auxanon
Sector / werkveld: Centrum voor jeugd en gezin, Gemeentelijke overheid, Rijksoverheid, Jeugdzorg, Onderwijs, Onderzoek en advies, Ouderschap
Functie(s): Adviseur
Organisatie: William Schrikker Groep
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: NJI
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Gedragswetenschapper / psycholoog / (ortho)pedagoog
Organisatie: Gezin Centraal
Sector / werkveld: Centrum voor jeugd en gezin, Gemeentelijke overheid, Jeugd-ggz, Jeugdzorg, Onderzoek en advies
Functie(s): Medewerker ondersteuning jongerenparticipatie
Organisatie: Augeo
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Trainer
Organisatie: Academie voor Praten met Kinderen
Sector / werkveld: Centrum voor jeugd en gezin, Jeugdbescherming, Jeugd-ggz, Jeugdmaatschappelijk werk, Jeugdzorg
HomeUpdatesWerkgroepenDeelnemersOver dit platformPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord