Blogs

Betrek het netwerk ook als het moeilijk wordt

167

Als het spannend wordt, bijvoorbeeld als we ons zorgen maken over de veiligheid van een kind, hebben we openheid en de steun van het netwerk meer nodig dan ooit, want kindermishandeling is een ‘syndroom van geheimhouding’. Maar juist dan lijkt dat moeilijk te realiseren. Er dan maar vanaf zien is echter een slechte zet.

In mijn vorige blog Zo doen we het gewoon! Tips om het netwerk te betrekken gaf ik tips hoe je, op een oprechte manier, samen met ouders het netwerk in kaart kunt brengen en af kunt tasten wie uit dat netwerk kan helpen of meedenken. Die tips waren onder meer ontleend aan de methodieken ‘Signs of Safety’ en ‘Sociale Netwerk Strategieën’. Die methodieken bieden ook houvast voor complexe situaties waarin jijzelf of de ouders betwijfelen dat het netwerk een bijdrage kan leveren.

Alle beetjes kunnen helpen

Een kind uit huis halen is traumatisch. Met wat creativiteit en lef zijn er ook andere opties

Soms ben je alleen maar op zoek naar mensen die (tijdelijk) de zorg voor een kind 24/7 kunnen overnemen, bijvoorbeeld als het crisis is in een gezin of als aan uithuisplaatsing wordt gedacht. Je ervaart dan als hulpverlener urgentie en wil nú een oplossing. Als ouders op dat moment - en hoe voorstelbaar is dat - niet in staat zijn om iemand te vinden, wordt vaak geconstateerd: ‘Er is geen netwerk’. Maar dat is een onterechte conclusie. Mogelijk is er dan alleen verkeerd gezocht. Er is altijd een netwerk. En vaak komen gezin en netwerk met heel andere oplossingen dan je aanvankelijk bedacht hebt. Maar dan moeten ze dus wel betrokken worden.

Kind eruit? Of netwerk erin?

De traditionele beschermingsreactie op een ernstige opvoedingssituatie is een kind uit huis halen. Dat is traumatisch voor kind en ouders. Maar met wat creativiteit en lef zijn er ook andere opties. Geef ouders keuzes. ‘Is het een optie dat een van u tijdelijk weggaat uit huis, zodat er geen ruzie en geweld meer is?‘ En betrek het netwerk: ‘Is er misschien iemand die bij u in huis kan komen, die kan zorgen dat het veilig is vanavond?’ Als dat alles echt niet kan, na een zorgvuldige overweging, dan is een uithuisplaatsing ook acceptabeler.

Sluit niemand uit

Professionals willen soms bepaalde mensen uit het netwerk niet betrekken. Bijvoorbeeld grootouders, omdat hun kinderen vroeger zelf onder toezicht hebben gestaan. Conclusie: opa en oma zijn geen goede opvoeders, die gaan we niet vragen om een rol te spelen in het netwerk van hun kleinkind. Maar als opa en oma contact hebben met het gezin spelen ze sowieso een rol. Of wij dat willen of niet. Je kunt ze dus beter mee hebben dan tegen. Dus: geef ze een plek! Neem ze mee in een veiligheidsplan. Geef ze een rol die ze kunnen en willen waarmaken. Zorg voor controle op de uitvoering van het plan en geef complimenten als het goed gaat!

Gebruik de ontkenning

Soms ontkennen ouders dat er problemen zijn. ‘Het gaat allemaal prima! Vraag maar aan mijn familie!’ roepen ze.  Die familie zal wel op de hand van ouders zijn, is dan vaak de gedachte. Maar gun jezelf en het gezin eens een andere reactie. Grijp deze uitnodiging om het netwerk te betrekken met beide handen aan. ‘Dat is mooi! Ik wil graag van hun horen hoe zij vinden dat het gaat. Wanneer kunnen we een afspraak maken?’ En bedenk: familie weet vaak meer van het gezin dan jij. Het kan ook zijn dat je het niet goed gezien hebt. Immers, als je alleen maar mensen wilt spreken die je gelijk bevestigen, dan doe je gezin en kind ernstig tekort.

Vraag naar ervaringen

Sommige mensen zeggen dat ze alleen maar slechte ervaringen hebben met hun netwerk. Je kunt dit accepteren, maar je kunt het ook onderzoeken. Maak een kolom met ‘negatieve ervaringen´ en een kolom met ‘positieve’. Deel elke kolom in drieën: verleden, heden en toekomst. Stel in elk vak oplossingsgerichte vragen, bijvoorbeeld: ‘Wanneer was de laatste keer dat iemand u heeft geholpen?’ ‘Wat is het ergste dat er kan gebeuren als u … zou vertellen van uw problemen?’ ‘Als u vandaag iemand nodig heeft om u ergens mee te helpen, naar wie zou u dan toe gaan?’ Zo krijg je in beeld waarom iemand huiverig is om het netwerk te betrekken. En wat er misschien toch nog mogelijk is.

Er is dus altijd hoop. Ook als het moeilijk wordt, zijn er mogelijkheden om het netwerk te betrekken. Om met Andrew Turnell, de grondlegger van Signs of Safety, te spreken. ´Als we één ding anders kunnen doen: betrek de mensen uit het netwerk. Dat helpt het best!’

Over de auteur

Nic Drion

29 jaar ervaring in de jeugdzorg, o.a. bij de Kindertelefoon, Medisch Kleuterdagverblijf, Bureaus Jeugdzorg, zorgaanbieders, Advies en Meldpunt Kindermishandeling, Nederlands Jeugdinstituut. Momenteel werkzaam als adviseur bij het Expertisecentrum van de William Schrikker Groep en projectleider bij de regio Noord Veluwe(project 'Regie door ouders'  middels een online communicatieplatform. Daarnaast trainer Signs of Safety en oplossingsgericht werken. Expertise: kindermishandeling, huiselijk geweld, Veilig Thuis, jeugdbescherming, familiegroepsplan, Signs of Safety.  

Wat fijn dat je jouw bijdrage wilt geven! Om dat te doen dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Functie(s): Adviseur
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: Marion Welling advies & projecten
Sector / werkveld: Jeugdzorg, Onderzoek en advies
Functie(s): Directeur Effectiviteit en Vakmanschap
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: Jeugd-ggz
Functie(s): Directeur
Organisatie: KinderrechtenNU
Sector / werkveld: werkzaam voor gemeenten (onderwijs, opvoeding en zorg)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: William Schrikker Groep
Sector / werkveld: (onbekend)
HomeUpdatesWerkgroepenDeelnemersOver dit platformPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord