Blogs

Meer jeugdhulp in gezinnen vraagt daadkracht van gemeenten

Het was even schrikken: terwijl 'jeugdhulp met verblijf' vorig jaar volgens het CBS flink toenam, is 'jeugdhulp in gezinsvormen' niet meegegroeid. Opvang in pleeggezinnen of gezinshuizen - jeugdhulp in gezinsvormen - is de beste oplossing voor kinderen die niet thuis kunnen wonen. Ik denk dat gemeenten meer kunnen én moeten doen om dat mogelijk te maken.

Een uitgangspunt van de Jeugdwet is gezinnen een grotere rol te laten spelen in preventie én gezinsopvang, in plaats van zwaardere en duurdere vormen van zorg. De Alliantie Kind in Gezin propageert die boodschap al jaren: plaats kinderen zo 'thuis' mogelijk, omdat dat beter voor hen is.
Ik begrijp de keuze om de verantwoordelijkheid voor deze maatschappelijke opdracht lokaal neer te leggen. Daar leven kinderen immers in gezinnen, daar gaan zij naar school en naar de sportclub, daar spelen zij op straat. En daar kan een gemeente vanuit haar brede verantwoordelijkheid voor het sociaal domein ondersteuning bieden.

Voortouw nemen

Uit de cijfers van het CBS blijkt echter dat we - lokaal en landelijk - veel meer moeten doen. Want het gaat juist de verkeerde kant op. Het aantal plaatsingen in pleeggezinnen neemt niet toe, maar blijft ongeveer gelijk. Plaatsingen in gezinshuizen zijn weliswaar fors toegenomen, maar die groei valt in het niet bij de plaatsingen in instellingen.
Gemeenten - of jeugdzorgregio's - moeten volgens mij het voortouw nemen. Zoals de recent verschenen handreiking Ruimte voor jeugdhulp in gezinsvormen stelt: 'Als beleidsmaker kunt u partijen samenbrengen en doorbraken forceren.'

Supergewone vrijwilligers

Die proactieve rol van gemeenten kent vele facetten. Ze hebben er belang bij hun maatschappelijk kapitaal te koesteren. Pleeggezinnen zijn 'supergewone' burgers, die als vrijwilliger bijdragen aan een belangrijke maatschappelijke opdracht.
Investeer in die gezinnenBied pleeggezinnen ook simpele dingen als een gratis abonnement op het zwembad. Koester de vrijwilligheid, maar schep ook aanvullende voorzieningen. Geef pleeggezinnen bijvoorbeeld makkelijk toegang tot specialistische hulp van een psycholoog of orthopedagoog. Stel budget beschikbaar om te experimenteren met nieuwe gezinsvormen - nieuwe varianten tussen pleeggezin en gezinshuis, voor kinderen met complexe problemen. Maar bied pleeggezinnen ook simpele dingen als een gratis abonnement op het zwembad. Zodat er uiteindelijk nog beter toegeruste pleeg- en gezinshuisouders zijn, zodat er meer maatwerk mogelijk is en zodat laagdrempelige ondersteuning en aanvullende zorg voor het kind beschikbaar is. Zodat pleeggezinnen en gezinshuisouders het leuk blijven vinden en hun vaak zware taak volhouden.

Voor gemeenten gaat hier de kost voor de baat uit. De handreiking Ruimte voor jeugdhulp in gezinsvormen geeft een startsein om in en met gemeenten het gesprek aan te gaan, uitwisseling te helpen ontstaan en experimenten te starten. Dat vraagt niet alleen een wisselwerking op lokaal niveau, maar ook tussen lokale en landelijke overheden en betrokken maatschappelijke organisaties.

Het Actieplan pleegzorg, recent op verzoek van de Tweede Kamer opgesteld, biedt een eerste kader voor een nieuwe aanpak. Maar  papier is geduldig. We moeten het ook dóén. We moeten samen investeren in duurzame jeugdhulp in gezinsvormen. In het belang van kinderen.

Over de auteur

Peter van der Loo

Peter van der Loo is sinds april 2014 als directeur werkzaam bij de Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen. 

Wat fijn dat je jouw bijdrage wilt geven! Om dat te doen dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Functie(s): Redactie
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: De Pannenboog
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Directeur
Organisatie: Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Senior medewerker inhoud
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Adviseur
Organisatie: William Schrikker Groep
Sector / werkveld: (onbekend)
Functie(s): Beleidsmedewerker
Organisatie: Clientenbelang Amsterdam / Zorgbelang
Sector / werkveld: Cliƫntorganisatie: belangenbehartiging en medezeggenschap
HomeWerkgroepenDeelnemersOver dit platformUpdatesPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord