Blogs

Liefdevolle jeugdhulp is ook deskundig en zorgvuldig

De documentaire over Alicia brengt in de jeugdsector veel discussie teweeg. Daarbij roepen sommigen op tot meer liefdevolle zorg. Die zou volgens hen moeilijk te rijmen zijn met werken volgens protocollen. Volgens mij is dat een schijntegenstelling. Zorg kan alleen liefdevol zijn als die ook deskundig en zorgvuldig wordt ingezet.

Begin dit jaar was ik bij een inspirerende bijeenkomst naar aanleiding van de documentaire over Alicia. Alicia woont in een residentiële setting en wil het allerliefst bij haar moeder wonen, maar dat lijkt niet mogelijk. Ook een beoogde pleeggezinplaatsing wordt jaar na jaar niet gerealiseerd. Mede door deze enorme teleurstellingen en gebrek aan perspectief verergeren de problemen van Alicia dusdanig dat zij eindigt in de gesloten jeugdzorg. Een werkelijk hartverscheurend jeugdzorgverhaal.

Tijdens de bijeenkomst stonden experts, betrokkenen en ervaringsdeskundigen stil bij de vraag hoe we de zorg zo kunnen hervormen dat we de toekomst van de duizenden Alicia's in de jeugdzorg kunnen verbeteren. Een van de kernboodschappen die avond was het belang van liefdevolle zorg. Liefdevolle zorg werd daarbij tegenover werken met protocollen gezet. Die tegenstelling blijft me door het hoofd spoken. Want alleen liefdevol zorg verlenen is in mijn beleving niet voldoende. 

Twee volumeknoppen

Onder het mom van liefdevolle zorg de beschikbare kennis terzijde schuiven, is allesbehalve liefdevol

Als je kinderen en hun ouders wilt helpen, is het belang van liefdevolle zorg onbetwistbaar. Handelend vanuit compassie en mededogen lukt het veel beter om echt te luisteren naar het verhaal van de ander, daarbij aan te sluiten en er echt te zijn voor de ander - ook buiten kantoortijden. Daarmee kun je verschil maken.

Liefdevol werken staat echter niet lijnrecht tegenover het werken met protocollen. Tijdens de bijeenkomst kwam bijvoorbeeld ter sprake dat kinderen in tehuizen vroeger wel eens met het personeel mee naar huis gingen. Na de invoering van allerlei protocollen was dat niet meer mogelijk. Kinderen ontvangen in het eigen gezin werd gezien als beduidend liefdevoller dan werken volgens 'kille' protocollen.

Maar dit zijn geen twee uitersten van hetzelfde continuüm, met aan de ene kant liefdevol werken en aan de andere kant geprotocolleerd werken. Het zijn twee volumeknoppen die je beide open of dicht kunt zetten. Een professional moet aan beide volumeknoppen kunnen draaien.

Deskundig en zorgvuldig

Een goede jeugdprofessional is volgens mij voortdurend op zoek naar de nieuwste inzichten over wat effectief is en benut die inzichten, zodat hij bijdraagt aan de vermindering van de lijdensdruk van kinderen en gezinnen, en zij waar mogelijk weer zelf verder kunnen.

Daarnaast moet de professional voortdurend zorgvuldig handelen. Een van de deelrapporten van de commissie Samson bespreekt uitgebreid casuïstiek waarin liefdevolle zorg - en het mee naar huis nemen van kinderen - is doorgeslagen in het ontstaan van persoonlijke relaties tussen pedagogisch medewerkers en jongeren. Daarbij vervaagden de grenzen, wat soms ook leidde tot seksueel misbruik.

Protocollen bevatten kennis over wat effectieve en zorgvuldige hulp is en dragen daarmee bij aan goede zorg. Door niet alleen de volumeknop 'geprotocolleerd werken' maar ook de volumeknop 'liefdevolle zorg' open te draaien, voorkom je dat een protocol blind, kil en technisch gevolgd wordt.

Aandacht voor liefdevolle jeugdhulp is nodig. Maar onder het mom van liefdevolle zorg de beschikbare kennis terzijde schuiven, is allesbehalve liefdevol. Jeugdhulp is pas liefdevol als die ook deskundig en zorgvuldig wordt uitgevoerd.

Over de auteur

Marjan de Lange

Ik ben zelfstandig adviseur en docent bij de Universiteit Utrecht. Mijn drive is een bijdrage leveren aan zorg die er toe doet voor ouders en kinderen. Ik richt me bij de (door-)ontwikkeling van jeugdhulp op het gezamenlijk met clienten en professionals versterken en borgen van wat al goed gaat en uitwerken wat beter kan en geef daarbij advies op basis van beschikbare kennis. Mail: info@marjandelange.nl

Om te reageren dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Jeugdhulpverlener / gezinsmedewerker

helemaal eens! Men lijkt altijd te leren door contrasten en tegenstellingen. Maar de waarheid ligt veel meer in de samenstelling van krachten.

Jouw vergelijking over de twee volumeknoppen vind ik daarvoor treffend! dank!

Organisatie: Jeugdhulp Advies & Ontwikkeling
Functie: Adviseur
Sector / werkveld: Onderzoek en advies
Organisatie: SBPN
Functie: Secretaris/belangenbehartiger
Organisatie: Hogeschool Leiden
Functie: Lector residentiele jeugdzorg
Organisatie: William Schrikker Groep
Functie: Adviseur
Organisatie: Dr. leo Kannerhuis
Functie: Jeugdhulpverlener / gezinsmedewerker
HomeThema'sWerkgroepenDeelnemersOver dit platformUpdatesPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord