Blogs

Werk aan de winkel voor de nieuwe wethouders Jeugd

De beoogde transformatie van de zorg voor de jeugd is nog onvoldoende van de grond gekomen. De Eerste evaluatie van de Jeugdwet laat echter zien dat de gemeenten die verantwoordelijkheid wel serieus oppakken. Een dergelijke ingewikkelde, zorginhoudelijke en institutionele verandering vraagt blijkbaar veel meer tijd. En vasthoudendheid. Intussen zijn overal nieuwe Colleges aangetreden met soms ook nieuwe wethouders Jeugd. Zij hebben de mooie maar lastige opgave om met hun partners de volgende stappen te zetten. Veel zal afhangen van hun bestuurlijk leiderschap. En daarbij kan het helpen te leren van de ervaringen tot nu toe.

Om te begrijpen hoe ingewikkeld de transformatie van de zorg voor de jeugd is, is het goed ons te realiseren waar veel gemeenten in 2014 nog stonden. De onlangs afgetreden wethouder Gertjan van der Hoeven van de gemeente Aalsmeer verwoorde het in een gesprek dat ik onlangs met hem had als volgt:  'Op dat moment konden veel mensen zich nog geen voorstelling maken van de complexiteit van het jeugddomein. Als gemeente kregen we er een enorm aantal samenwerkingsrelaties bij, bijvoorbeeld met huisartsen, scholen en jeugdhulpinstellingen. Toen bleek dat zelfs in een gemeente met dertigduizend inwoners veel mensen elkaar niet kenden. De jongerenwerkers kenden de mensen op de scholen niet, de intern begeleiders kenden de huisartsen niet, de huisartsen kenden de gemeente niet'.

Fundamentele veranderingen

Transformeren gaat over fundamentele veranderingen. Dat vraagt vanuit de lokale overheid om gedreven wethouders JeugdNu, vier jaar later, is al veel verbeterd in de samenwerking op lokaal niveau. Dat mag niet onderschat worden. Maar er is dus meer nodig. Transformeren gaat over fundamentele veranderingen. Dat vraagt vanuit de lokale overheid om gedreven wethouders Jeugd. Bestuurlijke leiders met een duidelijke visie en focus op een beter resultaat voor de cliënten, die allianties aangaan, die bereidheid tonen om ook de eigen organisatie te veranderen en in staat zijn mensen te inspireren en motiveren. Lees meer hierover in het artikel Leiding geven aan transformaties.

Terugblikken op de eerste vier jaar

Er zijn best veel wethouders vertrokken. Vaak betrokken bestuurders die interessante dingen hebben gedaan waar we van kunnen leren. Soms groots en meeslepend, soms op kleine schaal. Ik hoop dat zij in staat zijn hun erfenis, hun lessen, over te dragen zodat hun opvolgers ervan kunnen leren.

Het is mede vanuit die wens dat ik sprak met Gertjan van der Hoeven. Hij was wethouder van een kleinere gemeente, onder de rook van grote broer Amsterdam en het verkeersgeweld van Schiphol. Hij was vóór regionale samenwerking, bijvoorbeeld om gebruik te maken van de expertise en slagkracht van Amsterdam. Hij stak zijn energie in zaken waarop hij, voor zijn burgers, het verschil kon maken. Na vier jaar kijkt hij beschouwend terug. Hoe riskant het is om te willen transformeren en bezuinigen tegelijk. Een dilemma waar veel gemeenten zicht voor geplaatst zien, zeker nu duidelijk wordt dat het beroep op jeugdhulp vooralsnog niet afneemt. Hij waarschuwt voor het risico dat 'het systeem' dat nu wordt opgetuigd weer gaat domineren in plaats van dat professionals echt de ruimte krijgen. Lees het interview terug.

Over de auteur

Rutger Hageraats

Rutger Hageraats is directeur Transformatie bij het NJi. Zijn belangrijkste aandachtsgebied is de transformatie van de jeugdhulp. Rutger is vanuit het NJi onder meer verantwoordelijk voor de ondersteuning van de gemeenten in hun nieuwe rol, is projectleider van de landelijke werkagenda aansluiting onderwijs-jeugdhulp en treed op als moderator. Hij is voorzitter van het Kwaliteitsregister Jeugd (als onbetaalde nevenfunctie).

Om te reageren dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Functie: Directeur Transformatie
Organisatie: IngridWerkt
Functie: Pedagogisch wetenschapper; onderzoeken, ontwikkelen, schrijven
Sector / werkveld: Centrum voor jeugd en gezin, Jeugdgezondheidszorg, Jeugdzorg
Organisatie: Hogeschool Leiden
Functie: Lector residentiele jeugdzorg
Organisatie: Nederlands Jeugdinstituut
Functie: Directeur Effectiviteit en Vakmanschap
Sector / werkveld: Jeugd-ggz
HomeThema'sWerkgroepenDeelnemersOver dit platformUpdatesPrikbordBlogs3 vragen overKalenderPraktijkvoorbeeldenVraag & Antwoord